Wonen en bouwen

De Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb) is sinds 1 januari 2024 van kracht. Deze wet moet zorgen voor een betere bouwkwaliteit tegen lagere kosten. Een belangrijke en ingrijpende wijziging is dat bouwers meer verantwoordelijkheid krijgen. Ook verschuift de technische kwaliteitsborging van gemeenten naar private partijen. Deze private kwaliteitsborging bouw wordt ten dele uitgevoerd door private kwaliteitsborgers. De complete plantoetsing (algemene bouwkunde, brandveiligheid, constructieve veiligheid, bouwfysisch en installaties) en het toezicht op de bouwplaats wordt door deze kwaliteitsborgers gedaan. De ruimtelijke toets (onder andere bestemmingsplan, milieu, welstand en Ruimtelijke Ordening) blijft gewoon door gemeenten uitgevoerd worden.
De Wkb wordt stapsgewijs ingevoerd. Nu geldt deze nog louter voor 'eenvoudige' nieuwbouwwerken (gevolgklassen 1).  Dit zijn bijvoorbeeld eengezinswoningen en kleinere bedrijfspanden. Maar uitbreiding van de wet is voorlopig uitgesteld; in 2026 zullen de gevolgen van de Wkb in de bouw eerst geëvalueerd worden. In onze gemeente is de impact van deze wet (nog) zeer beperkt gebleven en hebben zich geen problemen voorgedaan.

In 2025 is het wijkgericht werken vastgesteld. Dit is een middel om de opgaven in de wijk goed te kunnen oppakken.

Tijdens het proces van de transformatievisie voor Urmond Oost (zie verderop in deze jaarrekening) zijn jongeren actief betrokken. In bijeenkomsten met leerlingen van het Groenewald College in Stein dachten jongeren van 15 tot 18 jaar mee over de werkzaamheden van de gemeente en de herontwikkeling van wijken. Via praktische opdrachten visualiseerden zij hun ideeën over hun ideale wijk, die door de projectgroep verder wordt uitgewerkt en meegenomen in de uitvoering van de transformatievisie.

Met zorgpartners en woningbouwcorporaties is eerder afgesproken om deze opgave breder op te pakken, als een integrale gebiedsontwikkeling inclusief de voormalige zwembadlocatie. Het betrekken van de locatie Moutheuvel voor een brede woonzorg ontwikkeling centrum Stein blijkt voor nu niet haalbaar. Vivantes heeft ervoor gekozen de Moutheuvel per 2027 te renoveren met behoud van verpleeghuiszorg.
De gemeente heeft in 2025, samen met de omwonenden en woningcorporatie Wonen Limburg, onderzocht hoe woningbouw op de voormalige zwembadlocatie kan plaatsvinden. Dit gebeurde in 3 bijeenkomsten die in oktober en november plaatsvonden. De ambitie is om een groene, leefbare woonomgeving te creëren die past in het bestaande gebied én inspeelt op de toekomstige woonvraag.
Voor dit project is een projectenpagina aangemaakt, die via de website van de gemeente te benaderen is.

In 2025 is langs de lijnen van onze vastgestelde Woonzorgvisie gewerkt aan de woningbouwplannen in onze kernen. In de tabel hieronder zijn de grotere projecten aangegeven.

In de ontwerp en voorbereidingsfase is gewerkt aan de volgende projecten:

• Stationsstraat 170 Elsloo (18 woningen)
• Nieuwdorp Bruisend Hart Stein (67 woningen)
• St Jozefkerk Kerensheide Stein (24 woningen)
• Pastorie St Jozefkerk Stein (9 woningen)
• CPO Steskensstraat/Bingelhof Stein (11 woningen)
• Woningbouw Meers
• Voormalige zwembadlocatie Stein
• Uitbreiding woonwagenlocaties

Grotendeels zal de bouw van deze projecten in 2026 starten.

Er is bewust gekozen voor uitgebreide bewonersparticipatie als onderdeel van een integrale aanpak van de openbare ruimte. Dit traject is naar tevredenheid afgerond eind 2025. De opgehaalde resultaten vormen het kader voor de technische uitwerking begin 2026. Een gefaseerde uitvoering is voorzien in 2026-2027.

De doelstelling van de gebiedsontwikkeling Urmond-Oost is om de leefbaarheid van Urmond-oost te verbeteren door te vergroenen en te transformeren, betekenisvolle plekken met elkaar te verbinden en een sociale ontmoetingsplek te realiseren waarbij de voorzieningen centraal zijn gelegen en eenvoudig bereikbaar zijn. In 2025 hebben zijn er stevige stappen gezet op diverse fronten;

• het opzetten van een heldere samenwerking met Wonen Limburg, zowel zakelijk als in praktijk, vertaald in een samenwerkingsovereenkomst (thans in afrondende fase);
• voor de realisatie van het kindcentrum KC Maaskei-Urmond is een raadsvoorstel in voorbereiding;
• het verder concretiseren van een gedegen (financiële) basis om de gebiedsontwikkeling Urmond-Oost, vertaald in een grondexploitatie en programma exploitatie;
• het realiseren van een duidelijke bestuursopdracht met daarin de afbakening van het programma, de verschillende onderliggende fasen en projecten, planning, benodigde middelen en risico’s.

De gemeenten Stein, Beek en Sittard-Geleen werken binnen de Westelijke Mijnstreek strategisch samen op het gebied van wonen. Dit is 9 juli 2025 bekrachtigd door de ondertekening van een samenwerkingsovereenkomst “Wonen Westelijke Mijnstreek”. Door deze samenwerking kunnen gezamenlijke woonuitdagingen sneller en effectiever worden aangepakt en ontstaat een sterkere positie richting het Rijk en de provincie. Uniform beleid voorkomt het waterbedeffect tussen gemeenten. De samenwerking heeft al geleid tot versnelling van projecten en € 9,6 miljoen subsidie voor Flexcity Westelijke Mijnstreek. Daarnaast wordt efficiënter gewerkt doordat beleid regionaal wordt ontwikkeld en gedeeld.

De aanvankelijke opname van een huurbevriezing in de nationale voorjaarsnota 2025 heeft geleid tot vertraging in diverse trajecten. Hierdoor hebben woningcorporaties geen biedingen gedaan in het kader van de prestatieafspraken en zijn de voorbereidingen voor het volkshuisvestingsprogramma uitgesteld. Dit programma zal alsnog in 2026 worden opgesteld, in samenwerking met de gemeenten Sittard-Geleen, Beek en Stein. Het eerste overleg vindt plaats in januari 2026.

In 2025 heeft de gemeente Stein de taakstelling van huisvesting statushouders behaald. We hebben in 2025 onder andere, in samenwerking met woningstichting Zaam Wonen, een bestaand woonhuis geschikt gemaakt voor huisvesting van een groot statushouders gezin. In 2025 is hiervoor een SPUK uitkering aangevraagd en toegekend voor de opvang van grote gezinnen van
€ 50.000. De daarmee gemoeide kosten van € 50.000 zijn via de slotwijziging per abuis doorgeschoven. Het onterecht doorschuiven wordt in de bestuursrapportage 2026 gecorrigeerd.

Tijdens een raadsconferentie op 10 april 2025 is de gemeenteraad geïnformeerd door onder andere woningcorporaties over het thema Wonen en alle huidige ontwikkelingen binnen de gemeente Stein daaromtrent, bijvoorbeeld grondbeleid.

De verhuurverordening verblijfsvergunning arbeidsmigranten is 22 mei 2025 vastgesteld door de gemeenteraad.

De gerealiseerde lasten in 2025 zijn € 38.000 lager dan begroot. Dit wordt voornamelijk veroorzaakt door lagere uitvoeringskosten voor de Wet goed verhuurderschap, Wet betaalbare huur en de doorbelasting aan de kosten van de regiocoördinator ten behoeve van de samenwerking Wonen in de westelijke mijnstreek. De benodigde inzet en bijbehorende kosten zijn lager uitgevallen dan bij de begroting werd voorzien.

De starterslening is een kansrijk instrument dat gemeenten kunnen inzetten om starters te helpen. De starterslening zorgt voor extra investeringsruimte voor huishoudens die hun eerste woning willen kopen. De starterslening wordt ingezet voor woningen in onze gemeente met een maximale koopsom tot € 280.000. De hoogte van de uiteindelijke starterslening bedraagt maximaal 20% van de verwervingskosten van de woning met een maximaal bedrag van € 56.000. In de verordening is daarbij aangesloten bij de grensbedragen zoals de provincie die in haar provinciale verordening starterslening heeft bepaald en welke golden voor geheel 2025.
In 2025 zijn 17 nieuwe startersleningen toegekend met een totaal leenbedrag (gemeentelijk aandeel) van € 180.720 bij het aangaan van de leningen. Zoals de gemeenteraad bij het instellen van de Starterslening heeft besloten, houden we een rekening courant aan bij de stichting SVn (de stichting die namens gemeenten de regeling uitvoert) om het verstrekken en aflossen van startersleningen te regelen. Hierbij worden de ontvangen rente en aflossing op verstrekte startersleningen bijgeboekt op deze rekening courant en op die manier weer beschikbaar voor het verstrekken van nieuwe leningen. Dit wordt het ‘revolverend’ inzetten van de financiële middelen genoemd. In 2025 heeft er geen aanvullende storting vanuit gemeentelijke middelen plaatsgevonden omdat de ontvangen rente en aflossingen van eerder verstrekte leningen toereikend waren om nieuwe leningen te verstrekken.
Eind 2025 bedraagt het beschikbaar saldo op onze rekening courant bij SVn € 144.938.